KIM
Ik stond onder druk van bedreigingen en mijn gevoel van schaamte was groot KIM

Brian Varma in JenV Magazine: “De impact van mensenhandel is enorm"

In het regeerakkoord van 2017 – Vertrouwen in de toekomst – kondigde het kabinet een intensivering aan van de aanpak van mensenhandel. Die aanzet in het regeerakkoord heeft in 2018 geleid tot het Programma Samen tegen Mensenhandel; een ambitieus plan, met als doel het aantal slachtoffers van mensenhandel terug te dringen. Dat was nodig, want in de jaren daarvoor was de aandacht voor de aanpak van mensenhandel verslapt. Onder de paraplu van het programma werken meerdere organisaties – onder andere ministeries, gemeenten, politie, OM, opvang- en zorginstellingen, jeugdhulpverlening en scholen - samen aan tientallen projecten om mensenhandel aan te pakken. JenV Magazine sprak met Brian Varma, manager bij CoMensha, over ons werk.

“Een belangrijke taak van CoMensha is het registreren van aanmeldingen van (mogelijke) slachtoffers van mensenhandel. Daarnaast coördineren wij de eerste zorg, hulp en opvang, vaak in samenwerking met regionale zorgcoördinatoren,  en draaien projecten om de positie van slachtoffers te verbeteren en bewustwording te creëren bij ketenpartners en bij burgers.

Wij hebben structureel overleg met adviseurs van verschillende ministeries en kunnen als NGO open met hen spreken. We zijn het niet altijd eens, maar het gesprek is altijd mogelijk. Daar mogen we best trots op zijn; dat is in sommige Europese landen wel anders. Maar er zijn natuurlijk veel meer organisaties betrokken bij de aanpak van mensenhandel. Als CoMensha zijn wij de spin in het web tussen die organisaties. Dat is mede te danken aan het Programma Samen tegen Mensenhandel: het heeft partijen samengebracht en meer samenhang gecreëerd.

De impact van mensenhandel is enorm. Slachtoffers hebben vaak multiproblematiek en kampen ook met andere problemen, zoals verslavingen. Zij hebben dan ook specialistische zorg nodig – en de wachttijden daarvoor zijn lang. Een mooie mijlpaal die we hebben bereikt is dat VWS jaarlijks 2 miljoen euro ter beschikking stelt voor deze slachtoffers en dat er 36 opvangplekken voor hen zijn gecreëerd, met een toegespitst ondersteunings- en behandelaanbod.

Een andere mijlpaal is dat we een dialoog met de slachtofferdoelgroep tot stand hebben gebracht. Met onze bewustwordingscampagne ‘Open je Ogen’, een reizende fototentoonstelling, hebben we slachtoffers actief betrokken en hun een stem gegeven, onder andere op de openingsbijeenkomsten van de tentoonstelling. Zo wordt niet meer alleen over hen gesproken, maar ook met hen. Zij voelen zich daardoor gehoord en tegelijkertijd brengt het ons waardevolle informatie over bijvoorbeeld de zwakke plekken van beleid.

Onze Helpdesk helpt slachtoffers ook op een praktische manier. Als een slachtoffer wordt aangemeld, nemen wij contact op met de regionale zorgcoördinator die de persoon vervolgens van a tot z begeleidt. We beheren het budget van een tolkenvergoeding, regelen eventueel noodzakelijk transport en brengen slachtoffers in contact met een advocaat. Alles om slachtoffers te helpen hun leven weer op de rails te krijgen.

We zijn blij met de extra aandacht die mensenhandel krijgt; nu is het zaak dat het niet verwatert. Daar maak ik me weleens zorgen over.    
Zo moeten gemeenten in 2022 beleid hebben voor de aanpak van mensenhandel, iets waar wij hen bij ondersteunen. Daar hebben gemeenten weliswaar grote stappen in gezet, maar het moet nu ook echt gaan leven. 
Een andere zorg is het landelijk dekkende netwerk van zorgcoördinatoren. Die dekking is op dit moment 95 procent, maar dat betekent niet dat die zorgcoördinatie in elke regio goed geborgd is.

De decentralisatie van de zorg heeft veel verantwoordelijkheden bij de gemeenten neergelegd. Maar als je kijkt naar de zorg en opvang die slachtoffers nodig hebben, kun je niet verwachten dat alle Nederlandse gemeentes daarvoor even goed geëquipeerd zijn. De rijksoverheid zou daar verantwoordelijkheid moeten terugnemen; daar zou ik voor willen pleiten.”

Lees het hele interview hier.