RAHUL
Doodsbang was ik, want ik was inmiddels illegaal en ik had geen idee van mijn rechten RAHUL

Punten uit het landelijke zorgcoördinatoren overleg begin 2019

Er hebben dit jaar al twee landelijke zorgcoördinatoren overleggen plaatsgevonden, namelijk op 25 februari en 8 april jl. CoMensha is organisator en voorzitter van het zorgcoördinatorenoverleg. Het overleg biedt de zorgcoördinatoren een platform om ideeën, knelpunten, trends, etc. uit te wisselen. Een terugkoppeling.

Tijdens de overleggen wordt de hulpverlening aan slachtoffers van mensenhandel en de samenwerking met (keten)partners in het veld besproken, de tendensen, de knelpunten en succesfactoren. Ook is het zorgcoördinatoren overleg een belangrijke schakel van de praktijk naar het Strategisch Overleg Mensenhandel (SOM). Het SOM richt zich met name op strategie en beleid en neemt de input vanuit het veld ook mee naar het overleg van de landelijke Task Force Mensenhandel.

De agenda van het zorgcoördinatoren is altijd rijkelijk gevuld. Onderstaand enkele onderwerpen die zijn gepasseerd.

Uitrol zorgcoördinatie
De zogeheten ‘uitrol zorgcoördinatie’ waarvoor CoMensha zich met de VNG via het project voor gemeenten inzet, werpt haar vruchten af. Het is goed te constateren dat er meer zorgcoördinatoren komen in Nederland. In vier regio's waar nog zorgcoördinatie ontbrak, is een zorgcoördinator aangesteld. Dit betreft de regio’s Gooi & Vechtstreek, Tilburg en Helmond en ook de regio Den Bosch, waar in 2017 de zorgcoördinatie om financiële redenen moest worden stopgezet. In de provincie Flevoland komt binnenkort ook een zorgcoördinator, eerst is er een kwartiermaker ingesteld om voorwerk te verrichten. Een mooi gevolg van de samenwerking tussen partijen die vorig jaar door de gemeente Almere is ingezet.

In totaal zijn er nu 27 zorgcoördinatoren verdeeld over tien politieregio's. Daarbij moet wel worden aangetekend dat niet alle zorgcoördinatoren een fulltime functie hebben, waardoor er in bepaalde gebieden te weinig uren zijn om het hele gebied goed te kunnen bedienen. Daar waar nog geen zorgcoördinatie is, verzorgt CoMensha de eerste zorg en opvang. Verder komt er per 1 mei 2019 helaas in Limburg een einde aan de zorgcoördinatie. Wel staat er een vacature open voor een ketenregisseur mensenhandel.

Kennisuitwisseling
Op 25 februari jl. was Slachtofferhulp Nederland gastspreker op het zorgcoördinatorenoverleg. Ze gaven toelichting op hun werk voor slachtoffers, gaven aan wat ze (kunnen) betekenen voor slachtoffers van mensenhandel en ze hebben uitleg gegeven over het Schadefonds Geweldsmisdrijven en over hoe compensatie van slachtoffers in zijn werk gaat. Net als de zorgcoördinatoren mensenhandel, werkt ook Slachtofferhulp Nederland met regionale contactpersonen. Er was echter geen tot weinig contact tussen de zorgcoördinatoren in de regio en de regionale contactpersonen van Slachtofferhulp Nederland. Daar is nu verandering in aangebracht; de eerste contacten voor samenwerking zijn gelegd.

Bij de bijeenkomst op 8 april jl. is ook FairWork aangeschoven om meer uitleg te geven over de verschillende vormen van compensatie voor (mogelijke) slachtoffers van mensenhandel, op basis van voorbeelden uit de dagelijkse praktijk. Denk dan aan een civiele procedure, strafrechtelijke procedure en een aanvraag via het Schadefonds Geweldsmisdrijven. Er is stilgestaan bij wat de verschillen en de voor- en nadelen van de diverse mogelijkheden kunnen zijn. Dit is belangrijk om te weten, omdat zorgcoördinatoren zo het slachtoffer goed kunnen voorlichten over de verschillende mogelijkheden en op de hoogte zijn van welke advocaat (specialisatie) het beste aan de cliënt kan worden gekoppeld.

Tijdens elke vergadering komt ook de agenda van de landelijke Task Force Mensenhandel aan bod. De zorgcoördinatoren bespreken de onderwerpen en leveren waar nodig relevante input welke via de vertegenwoordiger van het Strategisch Overleg Mensenhandel (SOM) en/of via CoMensha wordt meegenomen naar de Task Force. De zorgcoördinatoren hebben een terugkoppeling gekregen over het SOM-overleg eerder dit jaar  en is er vooruit geblikt op de gedeelde expertmeeting van zorgcoördinatoren en SOM-leden die op 23 mei a.s. wordt gehouden.

Daarnaast zijn op uitnodiging van de voorzitter van de Task Force Mensenhandel, Gerrit van der Burg, twee zorgcoördinatoren, Carla Keegel en Glenn van den Akker, aangeschoven bij het overleg van de landelijke Task Force, om stil te staan bij hun ervaringen met slachtoffers van mensenhandel die in het buitenland zijn uitgebuit.

Gevolgen AVG
Het delen van informatie is een onderwerp dat standaard op de agenda staat van het  zorgcoördinatorenoverleg. Sinds de invoering van de AVG worden de consequenties hiervan besproken en gemonitord. De AVG heeft een  negatief effect op het melden van slachtoffers van mensenhandel, waardoor aard en omvang onvoldoende in beeld komen.

En tot slot wordt de voortgang van het kabinetsprogramma ‘Samen tegen mensenhandel’ en het mogelijke vervolg op de-systeemanalyse mensenhandel die door CoMensha is geïnitieerd, onder begeleiding van TNO door de zorgcoördinatoren gevolgd. (Zie eerdere column van Ina Hut daarover).

Het eerstvolgende zorgcoördinatorenoverleg vindt plaats op 16 september 2019. Voor informatie kan contact worden opgenomen met Noura Ammar, adviseur aanpak mensenhandel die vanuit CoMensha het overleg voorzit.